Hoe ambachtelijk is ambachtelijk nou eigenlijk?

Wie boodschappen doet, kan nauwelijks om de term ‘ambachtelijk’ heen. Alles is tegenwoordig ambachtelijk. Ambachtelijk brood, ambachtelijke kwark, ambachtelijke slavinken. Zelfs in de diepvries zijn de pizza’s en bitterballen ambachtelijk. Alsof het allemaal met de hand en volgens lang overgeleverd Middeleeuws recept gemaakt is. Maar, is dat eigenlijk wel zo?

De term ambachtelijk is nog vogelvrij, dus in principe mogen fabrikanten overal op zetten dat het ambachtelijk is. De Consumentenbond heeft daar echter een beetje genoeg van en pleit ervoor dat er duidelijke richtlijnen komen voor het gebruik van deze term. Consumenten verwachten bij een ambachtelijk product namelijk authentieke ingrediënten, bereiding door ambachtslieden en handwerk in plaats van fabrieksproductie. En dat is in negen van de tien gevallen helemaal niet aan de orde. Dus daar sta je dan, met ‘Tante Tiny’s ambachtelijke spritsen’ in je winkelmandje, die dus gewoon van de lopende band van Unilever komen.

Vorig jaar bekeek de Consumentenbond de ambachtelijke producten van verschillende supermarkten. Een globale verkenning leverde al tientallen voorbeelden op waarbij er weinig ambachtelijks aan de zo betitelde producten te bespeuren viel. De verpakkingen zagen er weliswaar traditioneel uit, maar wat erin zat was dat allerminst. Zo bevatten de ambachtelijke zeezout & zwarte peper chips van Albert Heijn bijvoorbeeld suiker, uipoeder, gistextract en aroma’s en de ambachtelijke Oma’s Poffertjes van Lidl water, melkpoeder, aroma’s en emulgator. Lidl heeft deze poffertjes inmiddels uit de handel genomen en ook de Aldi ambachtelijke eiersalade en de Albert Heijn ambachtelijke tartaar zijn verdwenen uit de schappen. Maar dus wel pas nadat ze door de voedselpolitie ontmaskerd waren.

In Ierland zijn er officiële richtlijnen voor het gebruik van de term ambachtelijk. De Consumentenbond wilt dat dergelijke regels ook in Nederland van kracht worden. Dat zou dan bijvoorbeeld betekenen dat:

  • Het product slechts in beperkte hoeveelheid gemaakt wordt en bovendien door vaklieden.
  • De productiemethode niet volledig mechanisch is volgens traditionele methoden geschiedt.
  • De productie op één locatie en op kleine schaal plaatsvindt.
  • Karakteristieke ingrediënten van de producten lokaal worden geteeld of geproduceerd.

Zolang dergelijke voorschriften er niet zijn, kan alles dus te pas en te onpas als ambachtelijk gepresenteerd worden. En dat is niet eerlijke tegenover de consument. We hebben tenslotte recht om te weten wat we kopen en niet om de tuin geleid te worden met mooie praatjes. Zolang er niks zwart op wit staat, kun je de term ambachtelijk dus het beste met een korreltje zout nemen. Wil je echt iets authentieks eten, ga dan gewoon eens op de koffie bij je echte tante Tiny. Grote kans dat zij haar spritsen inderdaad zelf gemaakt heeft. En wie weet krijg je er dan ook nog wel een versgemalen kopje koffie bij ook.

Post Tags
Share Post
Written by

Vala is moeder van twee, met de derde op komst en ervaringsdeskundige op het gebied van (o.a.) Multiple Sclerose, gluten, autisme en het leven zelf. Ze schrijft met de snelheid van het licht, ook voor websites me-to-we.nl en mynd.nu.